Στο διάστημα βρίσκεται πλέον ο ελληνικός νανοδορυφόρος PeakSat, ο οποίος εκτοξεύθηκε με πύραυλο της SpaceX, στο πλαίσιο διεθνούς αποστολής μεταφοράς μικροδορυφόρων. Η εκτόξευση πραγματοποιήθηκε με επιτυχία, έπειτα από μικρή χρονική μετατόπιση σε σχέση με τον αρχικό προγραμματισμό, και μεταδόθηκε ζωντανά μέσω διαδικτύου.
Ο PeakSat αποτελεί έργο φοιτητών του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και αναπτύχθηκε από την ομάδα SpaceDot, με την επιστημονική υποστήριξη καθηγητών από τμήματα θετικών επιστημών. Η εξέλιξη αυτή εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια ενίσχυσης της ελληνικής παρουσίας στον τομέα των διαστημικών εφαρμογών.
ΕΚΤΟΞΕΥΣΗ
Μετά την απογείωση, ο νανοδορυφόρος παρέμεινε ενσωματωμένος στον πύραυλο για περίπου μία ώρα, πριν αποδεσμευτεί και τεθεί σε τροχιά. Η πρώτη επικοινωνία του με τη Γη αναμένεται να πραγματοποιηθεί μέσω οπτικού σήματος λέιζερ, όταν περάσει από συγκεκριμένο σημείο σε ύψος περίπου 500 χιλιομέτρων.
Η σύνδεση θα γίνει με τον επίγειο σταθμό του ΑΠΘ στον Χολομώντα, ο οποίος έχει προσαρμοστεί κατάλληλα ώστε να υποστηρίζει τη νέα τεχνολογία επικοινωνίας.
ΑΝΑΠΤΥΞΗ
Η κατασκευή του PeakSat ξεκίνησε το 2023, στο πλαίσιο του προγράμματος «Greek CubeSats In-Orbit Validation Projects» του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Το έργο ήταν ένα από τα επτά που επιλέχθηκαν πανελλαδικά, εξασφαλίζοντας χρηματοδότηση και θεσμική υποστήριξη.
Η ανάπτυξη βασίστηκε σε προηγούμενη εμπειρία της ομάδας, ήδη από τη συμμετοχή της σε πρόγραμμα του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος το 2019. Από τότε δημιουργήθηκε μια σταθερή βάση τεχνογνωσίας, που οδήγησε σε πιο σύνθετα εγχειρήματα.
ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ
Ο σχεδιασμός και η υλοποίηση του νανοδορυφόρου διήρκεσαν περίπου τρία χρόνια, με τη συμμετοχή κυρίως προπτυχιακών φοιτητών από διαφορετικά επιστημονικά πεδία. Η διαδικασία περιλάμβανε σχεδιασμό υποσυστημάτων, συναρμολόγηση και εκτεταμένες δοκιμές.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ανάπτυξη συστημάτων οπτικής επικοινωνίας, καθώς και στην αντοχή του εξοπλισμού σε ακραίες συνθήκες, όπως δονήσεις κατά την εκτόξευση και μεγάλες θερμοκρασιακές μεταβολές στο διάστημα.
Παράλληλα, αναβαθμίστηκαν υποδομές του ΑΠΘ, όπως τηλεσκόπια στον Χολομώντα, ώστε να μπορούν να υποστηρίξουν την επικοινωνία με τον δορυφόρο και μελλοντικές εφαρμογές.
ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ
Στην υλοποίηση συμμετείχαν πολλαπλά εργαστήρια του πανεπιστημίου, καθώς και συνεργαζόμενα ιδρύματα, όπως το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης. Η διεπιστημονική προσέγγιση συνέβαλε στην ολοκλήρωση κρίσιμων υποσυστημάτων, όπως ο κεντρικός υπολογιστής και οι τηλεπικοινωνιακές μονάδες.
Επιπλέον, σημαντική ήταν η συμβολή του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος σε επίπεδο τεχνογνωσίας και συμβουλευτικής υποστήριξης.
ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ
Η επιτυχής εκτόξευση του PeakSat αποτελεί ένδειξη της δυνατότητας ελληνικών πανεπιστημιακών ομάδων να υλοποιούν έργα υψηλής τεχνολογίας με διεθνή προσανατολισμό. Παράλληλα, αναδεικνύει τη σημασία της δημόσιας χρηματοδότησης και των συνεργασιών για την ανάπτυξη καινοτόμων εφαρμογών.
Η εξέλιξη αυτή ενισχύει τη συμμετοχή της Ελλάδας στον ταχέως αναπτυσσόμενο τομέα των μικροδορυφόρων, δημιουργώντας προϋποθέσεις για νέα ερευνητικά και επιχειρηματικά εγχειρήματα στο μέλλον.
