Η αμόλυβδη 95 οκτανίων «έσπασε το φράγμα» των 2 ευρώ το λίτρο σε αρκετές περιοχές της χώρας, ελέω των συνεπειών του πολέμου στη Μέση Ανατολή και ενός -κατά τα φαινόμενα- νέου κύκλου κερδοσκοπίας, δημιούργώντας ακόμα μεγαλύτερη πίεση σε νοικοκυριά, επαγγελματίες, επιχειρήσεις και μεταφορές.
Του Νάσου Χατζητσάκου
Συγκεκριμένα, στις Κυκλάδες η μέση τιμή έφτασε την Κυριακή 8 Μαρτίου στα 2,039 ευρώ το λίτρο, σπάζοντας καθαρά το φράγμα των 2 ευρώ. Στην ίδια τροχιά ακριβείας κινούνται ήδη τα Δωδεκάνησα (1,939 ευρώ), η Ευρυτανία (1,924 ευρώ), η Λευκάδα (1,904 ευρώ) και η Λέσβος (1,893 ευρώ).
Πανελαδικά, ο μέσος όρος της 95άρας αμόλυβδης ήταν 1,754 ευρώ το λίτρο την 1η Μαρτίου και ανέβηκε στα 1,832 ευρώ στις 8 Μαρτίου, δηλαδή αυξήθηκε κατά 7,8 λεπτά μέσα σε μία εβδομάδα, περίπου 4,45%. Ακόμη πιο αποκαλυπτικό είναι ότι η κίνηση επιταχύνθηκε στο τελευταίο τριήμερο: από 1,807 ευρώ στις 6 Μαρτίου πήγε στα 1,832 ευρώ στις 8 Μαρτίου. Στις 27ης Φεβρουαρίου, σημειωτέον, η μέση τιμή ήταν 1,751 ευρώ.
Είναι προφανές ότι η πολεμική κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή έχει ανεβάσει απότομα το γεωπολιτικό ρίσκο στην ενέργεια, με την αγορά να φοβάται διαταραχές στην προσφορά πετρελαίου, προβλήματα στις εξαγωγές και πιέσεις στις θαλάσσιες ροές της περιοχής. Το Reuters κατέγραψε άλμα του Brent έως και στα 119,50 δολάρια το βαρέλι, το υψηλότερο επίπεδο από το 2022, καθώς η σύγκρουση με το Ιράν ενίσχυσε τους φόβους για σοβαρό σφίξιμο της τροφοδοσίας. Αυτός είναι ο μηχανισμός που περνά αμέσως και στις ελληνικές τιμές λιανικής: ακριβότερο αργό, ακριβότερα διυλιστηριακά προϊόντα, ακριβότερη αντλία.
Οι συνέπειες δεν σταματούν στο πρατήριο. Όταν η βενζίνη ανεβαίνει τόσο γρήγορα, αυξάνεται το μεταφορικό κόστος, πιέζονται οι τιμές στη διανομή προϊόντων, επιβαρύνεται η τουριστική και νησιωτική οικονομία και δυναμώνει ξανά ο κίνδυνος ενός νέου κύκλου πληθωριστικών πιέσεων. Γι’ αυτό και κυβερνήσεις διεθνώς άρχισαν ήδη να εξετάζουν παρεμβάσεις για να περιορίσουν τις επιπτώσεις από το ενεργειακό σοκ.
ΠΟΙΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ «ΚΑΙΓΟΝΤΑΙ»
Στην Ελλάδα, οι πρώτες περιοχές που «καίγονται» από την άνοδο των τιμών στην αμόλυβδη είναι τα νησιά, οι απομακρυσμένοι νομοί και οι αγορές με ακριβότερο εφοδιασμό. Οι Κυκλάδες ήταν ήδη στις 1,987 ευρώ την 1η Μαρτίου και έφτασαν στα 2,039 ευρώ στις 8/3. Τα Δωδεκάνησα ανέβηκαν από 1,891 σε 1,939 ευρώ, η Ευρυτανία από 1,851 σε 1,924 ευρώ, η Λευκάδα από 1,828 σε 1,904 ευρώ και η Λέσβος από 1,835 σε 1,893 ευρώ. Αυτές οι πέντε περιοχές δείχνουν πιο καθαρά από όλες πού χτυπά πρώτη η διεθνής κρίση: στην περιφέρεια που έχει μεγαλύτερο κόστος ανεφοδιασμού και μικρότερη αντοχή στις διεθνείς αναταράξεις.
ΑΤΤΙΚΗ ΚΑΙ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
Στην Αττική η μέση τιμή της 95άρας ανέβηκε από 1,738 ευρώ την 1η Μαρτίου στα 1,826 ευρώ στις 8 Μαρτίου. Στη Θεσσαλονίκη από 1,731 ευρώ πήγε στα 1,815 ευρώ. Δεν έχουν περάσει ακόμη τα 2 ευρώ, αλλά η τάση είναι απολύτως ανοδική και η αγορά της ηπειρωτικής Ελλάδας ακολουθεί πλέον με μικρή χρονική υστέρηση αυτό που ξεκίνησε στα νησιά και στους ακριβούς νομούς.
ΚΡΗΤΗ
Στην Κρήτη η εικόνα είναι ήδη βαριά και επιβεβαιώνει ότι η νησιωτική αγορά λειτουργεί ως επιταχυντής της κρίσης. Στο Ηράκλειο η τιμή ανέβηκε από 1,782 ευρώ σε 1,853 ευρώ, στο Λασίθι από 1,777 σε 1,855 ευρώ, στο Ρέθυμνο από 1,782 σε 1,849 ευρώ, ενώ στα Χανιά από 1,758 σε 1,846 ευρώ.
ΕΚΤΙΜΗΣΗ
Η σύντομη εκτίμηση για τις επόμενες ημέρες είναι απλή: αν η πολεμική ένταση στη Μέση Ανατολή παραμείνει υψηλή και το πετρέλαιο κρατηθεί σε αυτά τα επίπεδα, η πίεση στην αντλία και τα όποια φαινόμενα κερδοσκοπίας, δύσκολα θα εκτονωθούν άμεσα. Πιθανότερο σενάριο είναι η παραμονή σε πολύ υψηλά επίπεδα ή και νέα ανοδικά ξεσπάσματα, με τις νησιωτικές και απομακρυσμένες περιοχές να συνεχίσουν να πληρώνουν πρώτες και ακριβότερα το κόστος της κρίσης.



