Την επιβολή έκτακτου φόρου στα υπερκέρδη των ενεργειακών εταιρειών ζητούν πέντε υπουργοί Οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ως απάντηση στη νέα άνοδο των τιμών καυσίμων που συνδέεται με τις εξελίξεις στον πόλεμο στο Ιράν.
Σύμφωνα με επιστολή προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την οποία επικαλείται το Reuters, οι υπουργοί Οικονομικών της Γερμανίας, της Ιταλίας, της Ισπανίας, της Πορτογαλίας και της Αυστρίας υπογραμμίζουν την ανάγκη για κοινή ευρωπαϊκή δράση.
Όπως αναφέρουν, ένα τέτοιο μέτρο θα αποτελούσε σαφές μήνυμα ενότητας, επισημαίνοντας ότι «όσοι αποκομίζουν κέρδη από τις συνέπειες του πολέμου οφείλουν να συμβάλουν στην ελάφρυνση των βαρών που υφίσταται η κοινωνία».
Η πρωτοβουλία έρχεται σε μια περίοδο έντονης ανησυχίας για τις ενεργειακές τιμές, καθώς το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο έχουν καταγράψει σημαντική άνοδο μετά την έναρξη των αμερικανοϊσραηλινών πληγμάτων κατά του Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου.
Παρά το γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ενισχύσει τα τελευταία χρόνια τη χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, η νέα γεωπολιτική ένταση προκαλεί αναταράξεις αντίστοιχες με εκείνες της ενεργειακής κρίσης του 2022, επαναφέροντας στο προσκήνιο την ανάγκη για παρεμβάσεις στήριξης των καταναλωτών και της οικονομίας.
Αναφορές σε «στρεβλώσεις της αγοράς»
Στην επιστολή, που απευθύνεται στον Επίτροπο για το Κλίμα, Βόπκε Χούκστρα, οι υπουργοί παραπέμπουν σε αντίστοιχη έκτακτη φορολόγηση που είχε επιβληθεί το 2022 για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών ενέργειας.
«Δεδομένων των σημερινών στρεβλώσεων στην αγορά και των δημοσιονομικών περιορισμών, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα πρέπει να αναπτύξει άμεσα ένα παρόμοιο πανευρωπαϊκό εργαλείο εισφοράς, βασισμένο σε στέρεη νομική βάση», αναφέρουν.
Η επιστολή δεν διευκρινίζει το ύψος της προτεινόμενης φορολόγησης ούτε σε ποιες εταιρείες θα εφαρμοστεί.
Παράλληλα, ο επικεφαλής της ενεργειακής πολιτικής της ΕΕ δήλωσε την Τρίτη ότι εξετάζεται η επαναφορά μέτρων της περιόδου της ενεργειακής κρίσης του 2022, συμπεριλαμβανομένων προτάσεων για τον περιορισμό των χρεώσεων δικτύου και των φόρων στην ηλεκτρική ενέργεια.
Το 2022, μετά τη μείωση των ρωσικών προμηθειών φυσικού αερίου, η ΕΕ είχε υιοθετήσει ένα πακέτο έκτακτων μέτρων, όπως πλαφόν στις τιμές του φυσικού αερίου, φορολόγηση των υπερκερδών των ενεργειακών εταιρειών και στόχους για τη μείωση της ζήτησης.
Η μεγάλη εξάρτηση της Ευρώπης από εισαγόμενα καύσιμα την καθιστά ευάλωτη στις επιπτώσεις της κρίσης στη Μέση Ανατολή στις διεθνείς τιμές ενέργειας. Οι τιμές φυσικού αερίου στην Ευρώπη έχουν αυξηθεί κατά περισσότερο από 70% από την έναρξη του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.
Ο Επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ, Νταν Γιόργκενσεν, επισήμανε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση ανησυχεί ιδιαίτερα βραχυπρόθεσμα για την επάρκεια διυλισμένων πετρελαϊκών προϊόντων, όπως τα καύσιμα αεροσκαφών και το ντίζελ.
