Οι κορυφαίοι όμιλοι εμπλουτίζουν τα χαρτοφυλάκιά τους με νέες σειρές και ανανεωμένες γεύσεις
Του ΜΙΧΑΛΗ ΚΟΣΜΕΤΑΤΟΥ
Η «μάχη» για τα ετήσια έσοδα της εγχώριας αγορά των αναψυκτικών, τα οποία εκτινάσσονται αθροιστικά σε ύψος μερικών εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ, πλησιάζει σιγά σιγά προς το «φόρτε» της. Κάτι λογικό, άλλωστε, από τη στιγμή που ολοκληρώνεται ήδη ο πρώτος μήνας του καλοκαιριού, ο Ιούνιος, και ο Ιούλιος δεν αργεί να μπει.
Η αύξηση της θερμοκρασίας αλλά και η ταυτόχρονη κορύφωση των τουριστικών ροών από το εξωτερικό προς τη χώρα οδηγούν σε μια κατακόρυφη αύξηση της κατανάλωσης σε μια σειρά προϊόντων εν μέσω του θέρους, μεταξύ των οποίων και τα αναψυκτικά.
Διαβάστε ακόμα: Τα επιδόματα φτώχειας βαραίνουν τον προϋπολογισμό της Ινδίας
Η δε συνολική «πίτα» των πωλήσεων φέρεται ότι ξεπερνά τα 400 εκατ. ευρώ και να πλησιάζει προς το μισό δισ., με κάποιες από τις εταιρείες οι οποίες διεκδικούν τα μερίδια -και διατηρούν πρωταγωνιστικό ρόλο στον κλάδο- να μπαίνουν πιο δυνατά στο «παιχνίδι» με νέα προϊόντα: από αναψυκτικά με στέβια ως γλυκαντική ουσία, μέχρι αυτά χωρίς ζάχαρη (zero/light) και τα functional drinks (ποτά ενέργειας, super-premium mixers για κοκτέιλ), που σε αρκετές περιπτώσεις καταγράφουν τους υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης.
Γενικότερα, η αγορά αναψυκτικών στην Ελλάδα ακολουθεί έντονα την τάση για λιγότερη ζάχαρη, επιλογές χωρίς θερμίδες και φυσικά συστατικά ή και με βιταμίνες ακόμα, με τις κορυφαίες εταιρείες να εμπλουτίζουν τα χαρτοφυλάκιά τους με νέες σειρές και ανανεωμένες γεύσεις…
Από τα χαρακτηριστικά της εποχής είναι ότι, παρά τις πληθωριστικές πιέσεις, οι καταναλωτές δείχνουν ξεκάθαρη στροφή προς τα επώνυμα προϊόντα (brands) υψηλότερης προστιθέμενης αξίας, με αυτά της ιδιωτικής ετικέτας (private label) να υποχωρούν, αντίθετα με ό,τι συμβαίνει σε άλλες κατηγορίες προϊόντων.
Στην αγορά παρατηρείται μάλιστα τα τελευταία χρόνια έντονη κινητικότητα με εξαγορές, συγχωνεύσεις και είσοδο επενδυτικών κεφαλαίων (funds) που αναδιαμορφώνουν τον χάρτη, η οποία έχει φέρει αλλαγή στους συσχετισμούς των ισορροπιών. Ο «χάρτης» του κλάδου; Μεγάλοι «παίκτες» όπως η Coca-Cola HBC (με τζίρο εκατοντάδων εκατομμυρίων στην Ελλάδα) και η PepsiCo Hellas (η οποία επαναπατρίζει σημαντικό μέρος της παραγωγής της) κατέχουν τη μερίδα του λέοντος, ενώ ισχυρή δυναμική αναπτύσσουν και οι ελληνικές εταιρείες (όπως η Λουξ, η Βίκος, η Green Cola, η ΕΨΑ, που υλοποιεί μεγάλο πλάνο αναδιάρθρωσης, κ.λπ.).
Πέρα από τα διάφορα επιχειρηματικά deals με φόντο την ελληνική αγορά των αναψυκτικών, πραγματοποιούνται αρκετά μεγάλες επενδύσεις και στο σκέλος της παραγωγής ή σε άλλους τομείς.
Ο «ΧΑΡΤΗΣ» ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ
Τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία επιβεβαιώνουν την κυριαρχία της Coca-Cola, η οποία ελέγχει ένα μερίδιο αγοράς 55,9%, αυξημένο συγκριτικά από το 53,6% στο πρώτο τρίμηνο του 2024, με την πάροδο μιας διετίας, πράγμα που σημαίνει ότι ένα στα δύο αναψυκτικά που πωλούνται από τα ράφια των ελληνικών σούπερ μάρκετ ανήκει στο προϊοντικό portfolio της πολυεθνικής.
Στη δεύτερη θέση έχει καταφέρει να «σκαρφαλώσει» η Ηπειρωτική Βιομηχανία Εμφιαλώσεων της οικογένειας του Πέτρου Σεπετά, με αιχμή του δόρατος το brand Βίκος, leader στον κλάδο του εμφιαλωμένου φυσικού μεταλλικού νερού, με ισχυρή παρουσία και στα αναψυκτικά τα τελευταία χρόνια. Η Βίκος θεωρείται πια ο ισχυρότερος εγχώριος παίκτης με μερίδιο 6,1% από 7% πέρυσι και παρότι δεν απειλεί την Coca-Cola αφήνει πίσω του τους άλλους ανταγωνιστές της.
Η ιδιωτική ετικέτα κερδίζει έδαφος και σε αυτόν τον κλάδο, αν και σε άλλες κατηγορίες προϊόντων εμφανίζει καλύτερες επιδόσεις (π.χ., γιαούρτι, παγωτό κ.ά.). Συγκεκριμένα, τα αναψυκτικά private label αποτελούν τον τρίτο παίκτη της αγοράς, με μερίδιο μόλις στο 5,8%, με πτωτική τάση (-5,1%).
Ποιοι έπονται; Από τους μεγάλους «παίκτες», μια άλλη πολυεθνική, η Pepsi είδε τις πωλήσεις της να καταγράφουν θετικό πρόσημο (3,6%) στο πρώτο τρίμηνο του 2026, με το μερίδιό της να διαμορφώνεται στο 4,7%, αν και λόγω φήμης οι επιδόσεις της δεν είναι οι υψηλότερες που θα μπορούσαν.
Επιστρέφοντας στις αμιγώς ελληνικές βιομηχανίες αναψυκτικών, από την Ηπειρο και τη Βίκος, πάμε στην Πάτρα και τη Λουξ των αδελφών Μαρλαφέκα, η οποία με ίδιο μερίδιο 4,7% παρουσιάζει ελαφρά υποχώρηση (-0,9%) των πωλήσεών της.
Σε επίπεδο σημάτων, τώρα, η Schweppes καταγράφει την πιο ισχυρή ανάπτυξη, με αύξηση 20,5% και μερίδιο 4,5%, η Sprite ανέβασε τις επιδόσεις της κατά 15,1%, με μερίδιο 2,75%, η Fanta τρέχει με 6% και μερίδιο 3,7% και 90,2% αυξήθηκαν οι πωλήσεις της ανερχόμενης mastih2o.
Πιο κάτω τα μερίδια μειώνονται αισθητά. Η βορειοελλαδίτικη Green Cola ελέγχει μερίδιο 1,2%, με αύξηση πωλήσεων 11,8% στο πρώτο τρίμηνο της τρέχουσας χρήσης, η βολιώτικη ΕΨΑ ακολουθεί με μερίδιο 1,8% και οριακή αύξηση πωλήσεων, επίσης θετικά κινήθηκε και η Κλιάφας, με αύξηση 14,6%, με χαμηλό μερίδιο 0,6%, ενώ έχασαν ποσοστά η Tuborg Soda (-7,4%) και η ΗΒΗ (-15,6%).
Σαφέστατα, η άνοδος της κατανάλωσης κατά τη διάρκεια των καλοκαιρινών μηνών, με δεδομένο ότι δεν έχουν βγει ακόμη ούτε τα στοιχεία για το δεύτερο τρίμηνο του 2026, θα αλλάξει την εικόνα της ελληνικής αγοράς των αναψυκτικών κατά το επόμενο διάστημα, αν και οι πιθανότητες για θεαματικές… ανατροπές στην κατάταξη ελληνικών και ξένων επιχειρήσεων του κλάδου δεν φαίνονται πολλές. Οι τάσεις που χαρακτηρίζουν την αγορά αυτή την περίοδο δίνουν φυσικά το «στίγμα» της νέας «μάχης» του περίπου μισού δισ.
Από το… ράφι, στο ξενοδοχείο και το εστιατόριο: Πώς μοιράζεται η «πίτα»
Το πώς διανέμεται η συνολική αξία της αγοράς των αναψυκτικών στην Ελλάδα και ποιες είναι οι διακυμάνσεις της αξίας της παρουσιάζει το δικό του ενδιαφέρον. Η «πίτα» των πωλήσεών της, μαζί με το παγωμένο τσάι, διαμορφώνεται σε ένα εύρος που ξεπερνά σταθερά πλέον τα 300 εκατ. ευρώ όσον αφορά το οργανωμένο λιανεμπόριο, τα σούπερ μάρκετ δηλαδή.
Αν όμως συνυπολογιστεί και η αγορά της μαζικής εστίασης και των ξενοδοχείων («κανάλι» HORECA), όπως, π.χ., και τα περίπτερα, τότε ο αθροιστικός τζίρος είναι σημαντικά υψηλότερος και πλησιάζει το μισό δισ. ευρώ.
Γενικά η αγορά παρουσιάζει σταθερά ανοδική τροχιά μετά το restart που πέτυχε στη «μετά πανδημίας εποχή», καθώς το 2024 έκλεισε περίπου στα 302 εκατ. ευρώ (αυξημένη κατά 40 εκατ. ευρώ σε σχέση με το 2023), ενώ η ισχυρή ζήτηση σε όγκο και αξία συνεχίστηκε και κατά τη διάρκεια του 2025 και του 2026. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της αγοράς, οι πωλήσεις των soft drinks στα σούπερ μάρκετ το πρώτο τρίμηνο του 2026 αυξήθηκαν σε ποσοστό 6,7%, στα 78,569 εκατ. ευρώ, τη στιγμή που σε όλη τη διάρκεια του 2025 είχαν αγγίξει τα 347,42 εκατ. ευρώ σε αυτό το «κανάλι».
Πέρα από τα brands τα οποία είναι ιδιαίτερα διαδεδομένα στο… ράφι των σούπερ μάρκετ ή τα βλέπουν οι καταναλωτές συχνά σε τηλεοπτικές διαφημίσεις, σε χορηγίες αθλητικών γεγονότων ή ομάδων μπάσκετ κ.λπ., υπάρχουν και πολλά άλλα που παραμένουν εξαιρετικά δημοφιλή κυρίως σε τοπικό επίπεδο, όπως ανάμεσα σε πολλά άλλα το Γεράνι στα Χανιά της Κρήτης, η Φλώρινα, η Frutop, η Τεμένια, ο Κρίνος, η Χιονάτη, το Νέκταρ κ.ά.
Ποιες συμφωνίες άλλαξαν τους συσχετισμούς δυνάμεων
Πολλές και σημαντικές επιχειρηματικές συμφωνίες καταγράφονται στην ελληνική αγορά των αναψυκτικών, ικανές να της δώσουν μια άλλα δυναμική.
Τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα; Η ΕΨΑ παραδοσιακά ανήκε στην οικογένεια Τσαούτου, με ιστορία που ξεπερνά τον έναν αιώνα (σ.σ.: όπως και η ΗΒΗ), αλλά η ροή των πραγμάτων άλλαξε μετά την επένδυση ενός από τα ισχυρότερα funds ελληνικών συμφερόντων, του SMERemediumCap (SMERC), υπό την ηγεσία του μεγαλοτραπεζίτη Νίκου Καραμούζη, με στοίχημα την επάνοδό της σε κερδοφόρες χρήσεις από το 2027 και την επίτευξη ενός turnaround story.
Στα μεγάλα deals των τελευταίων ετών συμπεριλαμβάνεται η εξαγορά της Three Cents (premium αναψυκτικά/mixers & tonics) το 2022 από την Coca-Cola HBC, με πωλητή την εισηγμένη εταιρεία συμμετοχών Ideal Holdings και τίμημα 46 εκατ. ευρώ, αυτή της θεσσαλικής Κλιάφα από τα Ελληνικά Γαλακτοκομεία, όπως και η συγχώνευση της Green Cola (ιδρυτής Περικλής Βενιέρης) το 2023 με την ηπειρωτική εταιρεία εμφιάλωσης νερού ΧΗΤΟΣ.
Σε διεθνές επίπεδο, αναμένεται με εξαιρετικό ενδιαφέρον η ολοκλήρωση της εξαγοράς του 75% της Coca-Cola Beverages Africa από την Coca-Cola HBC (πρόεδρος ο Αναστάσης Δαυίδ), αντί 2,6 δισ. δολ. εντός του 2026.
Οι «πρωταθλητές» των επενδύσεων…
Μεγάλα επενδυτικά πλάνα υλοποιούν οι εγχώριες βιομηχανίες αναψυκτικών, με την Coca-Cola HBC να «παίρνει κεφάλι» στη νέα κούρσα. Αιτία, το νέο project των 31 εκατ. ευρώ, budget το οποίο αφορά την ανάπτυξη ενός νέου υπερσύγχρονου κέντρου διανομής στην Αττική (Σχηματάρι), που προγραμματίζεται να ολοκληρωθεί έως το 2028.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, θα διαθέτει χωρητικότητα 33.000 παλετών, θα ενσωματώνει προηγμένες τεχνολογίες Τεχνητής Νοημοσύνης (AI) και θα λειτουργεί ως ένα πλήρως αυτοματοποιημένο, «πράσινο» και έξυπνο κέντρο διανομής.
Το δε συνολικό της πλάνο επενδύσεων σε βάθος πενταετίας ξεπερνά τα 180 εκατ. ευρώ.
Buiness plan 100 εκατ. ευρώ πενταετούς διάρκειας έως το 2029 τρέχει και η Βίκος, με το βάρος σαφώς να πέφτει στο core αντικείμενό της, τη δραστηριότητα στο εμφιαλωμένο νερό.
Επενδύσεις οι οποίες υπερβαίνουν τα 13 εκατ. ευρώ έχουν δρομολογηθεί στην ΕΨΑ, από το fund SMERC, με στόχο την πλήρη ανάκαμψη της ιστορικής βιομηχανίας, ενώ και άλλες εταιρείες υλοποιούν κατά καιρούς αντίστοιχα επενδυτικά πλάνα, με στόχο κυρίως την αύξηση της παραγωγής και των εξαγωγών τους, αλλά και το λανσάρισμα νέων καινοτόμων προϊόντων.
Αξίζει να σημειωθεί ότι πολλά γνωστά brands συμπεριλαμβάνονται στα portfolio ισχυρών ομίλων, όπως Coca-Cola (Fanta, Sprite, Three Cents) και PepsiCo (HBH).
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (26 ΙΟΥΝΙΟΥ 2026)
Διαβάστε ακόμα: Δημοσκόπηση Reuters/Ipsos: Ρωγμές στη στήριξη του Τραμπ μετά τη συμφωνία με το Ιράν – Αντιδράσεις ακόμη και από ψηφοφόρους του
