Η άνοδος των διεθνών τιμών του πετρελαίου επηρεάζει ήδη την αγορά καυσίμων στην Ελλάδα, με την τιμή της αμόλυβδης βενζίνης να πλησιάζει τα 2 ευρώ το λίτρο σε αρκετές περιοχές της χώρας.
Σε ορισμένα νησιά των Κυκλάδων, το συγκεκριμένο επίπεδο τιμών έχει ήδη ξεπεραστεί, γεγονός που αντανακλά τις πιέσεις που προκαλούν οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή στις διεθνείς ενεργειακές αγορές.
Μέσα σε λιγότερο από δύο εβδομάδες, οι τιμές των υγρών καυσίμων κατέγραψαν σημαντικές αυξήσεις, επηρεάζοντας τόσο τα νοικοκυριά όσο και το κόστος μεταφορών και παραγωγής.
Τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Τιμών Υγρών Καυσίμων του υπουργείου Ανάπτυξης δείχνουν ότι το διάστημα από τα τέλη Φεβρουαρίου έως τις αρχές Μαρτίου οι τιμές σε αρκετά καύσιμα αυξήθηκαν αισθητά, καθώς η ένταση στις διεθνείς αγορές πετρελαίου μεταφέρεται σταδιακά στην ελληνική αγορά.
ΤΙΜΕΣ
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, οι αυξήσεις καταγράφηκαν σε όλα σχεδόν τα είδη καυσίμων.
Το πετρέλαιο θέρμανσης εμφάνισε τη μεγαλύτερη ποσοστιαία άνοδο, η οποία ξεπέρασε το 21%, ενώ το diesel κίνησης κατέγραψε αύξηση περίπου 18,8%.
Στη βενζίνη οι ανατιμήσεις ήταν ηπιότερες: η αμόλυβδη 95 οκτανίων αυξήθηκε κατά περίπου 7,3% και η αμόλυβδη 100 οκτανίων κατά περίπου 6%.
Σημαντική άνοδος καταγράφηκε και στο υγραέριο κίνησης. Οι διαφορές στις αυξήσεις σχετίζονται σε μεγάλο βαθμό με τη φορολογική δομή της τελικής τιμής των καυσίμων.
ΦΟΡΟΙ
Στην περίπτωση της βενζίνης, περισσότερο από το μισό της τελικής τιμής στην αντλία αντιστοιχεί σε φόρους, κυρίως στον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης. Επειδή το φορολογικό σκέλος παραμένει σταθερό ανά λίτρο, οι αυξήσεις της διεθνούς τιμής επηρεάζουν μόνο μέρος της τελικής τιμής. Αντίθετα, στο πετρέλαιο κίνησης και ιδιαίτερα στο πετρέλαιο θέρμανσης, όπου η φορολογία αποτελεί μικρότερο ποσοστό της τελικής τιμής, οι μεταβολές στις τιμές των διυλιστηρίων μεταφέρονται πιο άμεσα στην αντλία. Αυτό εξηγεί γιατί οι αυξήσεις στα συγκεκριμένα καύσιμα εμφανίζονται μεγαλύτερες σε σχέση με τη βενζίνη.
ΜΕΤΡΑ
Από τις 11 Μαρτίου 2026 τέθηκε σε εφαρμογή πλαφόν στο περιθώριο κέρδους στην αγορά καυσίμων. Το μέτρο προβλέπει ότι οι εταιρίες εμπορίας δεν μπορούν να υπερβαίνουν τα 5 λεπτά ανά λίτρο πάνω από την τιμή προμήθειας, ενώ για τα πρατήρια το όριο ανέρχεται στα 12 λεπτά ανά λίτρο για βενζίνη και diesel. Το πλαφόν θα ισχύει έως το τέλος Ιουνίου 2026, ενώ η κυβέρνηση αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο λήψης πρόσθετων μέτρων εάν συνεχιστούν οι πιέσεις στις τιμές.
ΑΓΟΡΑ
Οι αυξήσεις δεν είναι ομοιόμορφες σε όλη τη χώρα. Μεγάλες ποσοστιαίες ανατιμήσεις στην αμόλυβδη 95 οκτανίων καταγράφηκαν σε περιοχές όπως η Άρτα, η Καβάλα, τα Χανιά, τα Ιωάννινα και η Αττική.
Στις νησιωτικές περιοχές οι τιμές είναι ακόμη υψηλότερες, με τις Κυκλάδες να εμφανίζουν τη μεγαλύτερη μέση τιμή, πάνω από τα 2 ευρώ το λίτρο, ενώ ακολουθούν τα Δωδεκάνησα, η Ευρυτανία, η Κεφαλονιά και η Λέσβος.
ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ
Το νέο ράλι των τιμών συνδέεται με την άνοδο του πετρελαίου Brent, το οποίο ξεπέρασε ξανά τα 100 δολάρια το βαρέλι. Η ένταση στη Μέση Ανατολή, οι επιθέσεις σε ενεργειακές και μεταφορικές υποδομές και οι φόβοι για περιορισμό της διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ εντείνουν την αβεβαιότητα στις αγορές. Παράλληλα, ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας προειδοποιεί ότι η σύγκρουση έχει προκαλέσει σημαντικές διαταραχές στην παγκόσμια προσφορά ενέργειας.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Οι εξελίξεις αυτές ενδέχεται να επηρεάσουν και την ελληνική οικονομία. Η Ελλάδα παραμένει καθαρός εισαγωγέας ενέργειας και η υψηλή εξάρτηση από πετρέλαιο και φυσικό αέριο αυξάνει την ευαισθησία της σε διεθνείς ανατιμήσεις. Σύμφωνα με εκτιμήσεις οικονομικών αναλυτών, μια παρατεταμένη περίοδος υψηλών τιμών ενέργειας μπορεί να ενισχύσει τις πληθωριστικές πιέσεις, να αυξήσει το κόστος παραγωγής και να επηρεάσει το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, ιδιαίτερα μέσω της αύξησης των εισαγωγών καυσίμων.
