Του Δημήτρη Γ. Απόκη*
Η απόφαση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να εγκρίνει την επιχείρηση «Epic Fury» εναντίον του Ιράν, σε στενό συντονισμό με το Ισραήλ, αποτελεί μια στρατηγική κίνηση που μπορεί να ενισχύσει την παγκόσμια σταθερότητα, μόνο εφόσον ολοκληρωθεί σύντομα και με επιτυχία. Από την επιτυχή και ταχεία ολοκλήρωσή της θα κριθεί το εάν το αναδυόμενο «Δόγμα Τραμπ» θα επιφέρει ένα σταθερό, εντελώς νέο, διεθνές σύστημα.
Η επιχείρηση εναντίον του Ιράν, βασισμένη στο «Δόγμα Τραμπ», που προωθεί την «America First», μέσω αποφασιστικής ισχύος και επιλεκτικών συμμαχιών, θα περιορίσει απειλές από κράτη όπως το Ιράν, δημιουργώντας ένα πιο προβλέψιμο και ισορροπημένο διεθνές περιβάλλον, μόνο αν ολοκληρωθεί σύντομα και επιτυχώς.
Αυτή η πρωτοβουλία έχει ως στόχο να εξασφαλίσει ενεργειακή ασφάλεια αλλά και να προάγει οικονομική ανάπτυξη, μειώνοντας κινδύνους από ασύμμετρες απειλές και ενθαρρύνοντας συνεργασίες, υπό την προϋπόθεση της ταχείας και επιτυχούς ολοκλήρωσής της.
Στη Μέση Ανατολή η «Epic Fury» θα φέρει μακροπρόθεσμη σταθερότητα μόνο αν ολοκληρωθεί σύντομα και με επιτυχία. Περιορίζοντας την επιρροή του Ιράν ως κεντρικού παίκτη σε ενεργειακές ροές και περιφερειακές συγκρούσεις, η επιχείρηση θα ανοίξει δρόμους για ειρήνη, όπως φαίνεται από τις Συμφωνίες του Αβραάμ.
Οι χώρες του Κόλπου, όπως η Σαουδική Αραβία και τα ΗΑΕ, θα επωφεληθούν από μειωμένες εντάσεις, με σταθεροποίηση τιμών πετρελαίου μετά την αρχική αύξηση, ενισχύοντας επενδύσεις και εμπόριο, εφόσον η επιχείρηση ολοκληρωθεί γρήγορα και νικηφόρα.
Γεωοικονομικά, η εξασφάλιση των Στενών του Ορμούζ θα προστατεύσει το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου, προάγοντας μια πιο ασφαλή περιφερειακή οικονομία και ενθαρρύνοντας συνεργασίες με τις ΗΠΑ, που θα οδηγήσουν σε βιώσιμη ανάπτυξη μόνο με την ταχεία και επιτυχή κατάληξη της «Epic Fury».
Για την Κίνα, τον ουσιαστικό στόχο του «Δόγματος Τραμπ», η επιχείρηση θα λειτουργήσει ως καταλύτης για πιο ισορροπημένες σχέσεις, μόνο αν ολοκληρωθεί σύντομα και με επιτυχία. Εξαρτώμενη από εισαγωγές πετρελαίου από τον Κόλπο, η Κίνα θα αναγκαστεί να διαφοροποιήσει πηγές, μειώνοντας εξάρτηση από ασταθείς εταίρους όπως το Ιράν και ενισχύοντας διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ.
Το «Δόγμα Τραμπ», περιορίζοντας κινεζική επέκταση μέσω BRICS, θα προωθήσει ένα πολυπολικό σύστημα, όπου η Κίνα εστιάζει σε εσωτερική ανάπτυξη, αντί για επιθετική εξωτερική πολιτική, μόνο υπό την προϋπόθεση της γρήγορης επιτυχίας της επιχείρησης. Αυτό θα μειώσει εντάσεις στην Ταϊβάν και τη Νότια Σινική Θάλασσα, δημιουργώντας οικονομικές ευκαιρίες για συνεργασία σε εμπόριο και τεχνολογία, με τελικό αποτέλεσμα σταθερότητα σε Ασία – Ειρηνικό.
Η Ρωσία, ως σύμμαχος του Ιράν, θα ωφεληθεί από υψηλότερες τιμές ενέργειας βραχυπρόθεσμα, ενισχύοντας εξαγωγές και οικονομία, μόνο αν η «Epic Fury» ολοκληρωθεί σύντομα και επιτυχώς. Μακροπρόθεσμα, η επιχείρηση θα ενθαρρύνει τη Μόσχα να επανεξετάσει επιθετικές πολιτικές, όπως στην Ουκρανία, προωθώντας διαπραγματεύσεις υπό αμερικανική πίεση.
Το «Δόγμα Τραμπ», απομονώνοντας ασύμμετρους κινδύνους, θα δημιουργήσει προϋποθέσεις για αποτροπή ηγεμονίας της Κίνας και σταθερότητα στον ευρασιατικό χώρο, μειώνοντας την εξάρτηση της Ρωσίας από την Κίνα και ανοίγοντας δρόμους για ενεργειακές συμφωνίες με την Ευρώπη, εφόσον η επιχείρηση πετύχει γρήγορα. Αυτό θα οδηγήσει σε λιγότερες γεωπολιτικές εντάσεις, ενισχύοντας την παγκόσμια οικονομική ανθεκτικότητα.
Στην Ευρώπη και την Ε.Ε., η επιχείρηση θα ενισχύσει την οικονομική ασφάλεια μόνο με την ταχεία και επιτυχή ολοκλήρωσή της. Παρά την αρχική αύξηση τιμών ενέργειας, η σταθεροποίηση ροών από τον Κόλπο θα μειώσει πληθωρισμό και θα ενθαρρύνει επενδύσεις. Το «Δόγμα Τραμπ» θα προάγει ισχυρότερες διμερείς σχέσεις, όπως με Γερμανία, βελτιώνοντας εμπορικές συμφωνίες και μειώνοντας δασμούς για αμοιβαία οφέλη.
Η Ε.Ε., αντιμετωπίζοντας κοινές απειλές, θα ενισχύσει την ενότητά της, με καλύτερη κατανομή πόρων και μειωμένες εξαρτήσεις από ασταθείς προμηθευτές, υπό την προϋπόθεση της επιτυχίας της «Epic Fury».
Το ΝΑΤΟ θα βγει ενδυναμωμένο από την «Epic Fury», μόνο αν αυτή ολοκληρωθεί σύντομα και με επιτυχία. Η αμερικανική ηγεσία θα ενθαρρύνει σύμμαχους να αυξήσουν αμυντικές δαπάνες, φτάνοντας το 5% του ΑΕΠ, δημιουργώντας ένα πιο ισορροπημένο Σύμμαχο.
Γεωστρατηγικά, θα προάγει στρατηγική αυτονομία στην Ευρώπη χωρίς απομόνωση, οδηγώντας σε πιο αποτελεσματικές κοινές επιχειρήσεις και οικονομική σταθερότητα, εφόσον η επιχείρηση πετύχει γρήγορα.
Συνολικά, η «Epic Fury» και το «Δόγμα Τραμπ» θα οδηγήσουν σε ένα πιο σταθερό διεθνές σύστημα μόνο αν η επιχείρηση ολοκληρωθεί σύντομα και με επιτυχία. Περιορίζοντας απειλές, ενισχύοντας συμμαχίες και προάγοντας οικονομική ισορροπία, θα δημιουργηθεί ένα περιβάλλον όπου η πολυπολικότητα βασίζεται σε αμοιβαίο σεβασμό και αποτροπή, μειώνοντας συγκρούσεις και ενθαρρύνοντας παγκόσμια ανάπτυξη.
Ωστόσο, σε περίπτωση αποτυχίας, θα υπάρξει ευρεία αποσταθεροποίηση σε περιφερειακό και παγκόσμιο επίπεδο, με αύξηση εντάσεων, οικονομικές αναταράξεις και γεωπολιτικούς κινδύνους. Γι’ αυτόν τον λόγο, η στήριξη της επιχείρησης είναι απαραίτητη και προς το συμφέρον των δυτικών χωρών, προκειμένου να εξασφαλιστούν τα οφέλη και να αποφευχθούν οι καταστροφικές συνέπειες.
* Διεθνολόγος, με ειδίκευση στην αμερικανική Εξωτερική Πολιτική, Γεωπολιτική και Διεθνή Οικονομία. Απόφοιτος των πανεπιστημίων The American University, School of International Service, και The Johns Hopkins University, The Paul H. Nitze, School of Advanced International Studies της Ουάσινγκτον. Είναι μέλος του The International Institute for Strategic Studies, του Λονδίνου. Ως δημοσιογράφος υπήρξε επί σειρά ετών διαπιστευμένος ανταποκριτής στον Λευκό Οίκο, στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ και το αμερικανικό Πεντάγωνο.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (6 ΜΑΡΤΙΟΥ 2026)
