Υψηλότερες τιμές για σειρά βασικών προϊόντων πολυεθνικών φαίνεται να καταβάλλουν οι καταναλωτές στην Ελλάδα σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Σύγκριση τιμών σε προϊόντα που πωλούνται τόσο στην ελληνική αγορά όσο και σε αγορές της Ευρωπαϊκής Ένωσης δείχνει ότι η διαφορά μπορεί να φτάνει έως και το 22%.
Τα στοιχεία προκύπτουν από τις συγκρίσεις που φιλοξενεί η πλατφόρμα posokanei.gov.gr, η οποία δημιουργήθηκε από τα υπουργεία Ανάπτυξης και Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Η εφαρμογή επιτρέπει στους καταναλωτές να παρακολουθούν τιμές σε ηλεκτρονικά καταστήματα σούπερ μάρκετ στην Ελλάδα, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις περιλαμβάνει αντίστοιχα δεδομένα από άλλες ευρωπαϊκές αγορές.
Διαβάστε ακόμα: Posokanei: Πώς λειτουργεί το νέο εργαλείο σύγκρισης τιμών – Τι αλλάζει στις αγορές στα σούπερ μάρκετ
Οι συγκρίσεις αφορούν κυρίως την Κύπρο και το Βέλγιο, ενώ σε μικρότερο βαθμό εμφανίζονται τιμές από Πορτογαλία, Βουλγαρία, Γερμανία, Ιταλία και Ρουμανία. Η αποτύπωση γίνεται με βάση την τιμή ανά μονάδα, δηλαδή ανά κιλό, λίτρο, τεμάχιο ή μεζούρα, ώστε να είναι δυνατή η αντιπαραβολή διαφορετικών συσκευασιών.
ΡΟΦΗΜΑΤΑ
Μία από τις κατηγορίες όπου εντοπίζονται μεγάλες διαφορές είναι τα ροφήματα. Το τσάι Lipton, για παράδειγμα, σε συσκευασία 100 φακέλων πωλείται στα ελληνικά σούπερ μάρκετ από 8,35 έως 8,96 ευρώ. Την ίδια στιγμή, σε ηλεκτρονικά καταστήματα αλυσίδων στο Βέλγιο και την Πορτογαλία η τιμή του κινείται κοντά στα 5 ευρώ.
Αυτό σημαίνει ότι η τιμή στην Ελλάδα μπορεί να είναι έως και 80% υψηλότερη για το ίδιο προϊόν. Αντίστοιχα, το Fuzetea σε συσκευασία 1,5 λίτρου εμφανίζεται στη Βουλγαρία με τιμή περίπου 0,85 ευρώ, ενώ στην Ελλάδα πωλείται γύρω στο 1,45 ευρώ.
Οι διαφορές αυτές δεν αφορούν μόνο τα συγκεκριμένα παραδείγματα. Στα προϊόντα τσαγιού, καφέ και έτοιμων ροφημάτων, οι ελληνικές τιμές συχνά βρίσκονται πάνω από τις αντίστοιχες που καταγράφονται σε άλλες αγορές της ΕΕ.
ΑΛΚΟΟΛ
Υψηλές τιμές εμφανίζονται και στα αλκοολούχα ποτά. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η μέση τιμή τους στην Ελλάδα είναι περίπου 50% υψηλότερη σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Ωστόσο, στην κατηγορία αυτή καθοριστικό ρόλο παίζουν οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης, οι οποίοι αυξάνουν σημαντικά την τελική τιμή.
Ενδεικτικά, ένα λίτρο ουίσκι Johnnie Walker πωλείται στην Ελλάδα από 25,29 έως 29,71 ευρώ, ανάλογα με την αλυσίδα. Η μέση ευρωπαϊκή τιμή διαμορφώνεται στα 22,70 ευρώ, ενώ σε αρκετές χώρες το προϊόν διατίθεται μεταξύ 15 και 20 ευρώ το λίτρο.
ΒΡΕΦΙΚΑ
Από τις μεγαλύτερες επιβαρύνσεις για τα νοικοκυριά αφορά τα βρεφικά προϊόντα και ιδιαίτερα το βρεφικό γάλα. Οι τιμές του εμφανίζονται στην Ελλάδα από 13% έως 32% υψηλότερες σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές αγορές, ανάλογα με το προϊόν και τη χώρα σύγκρισης.
Η φορολογία επηρεάζει σημαντικά τη διαφορά αυτή. Στην Κύπρο εφαρμόζεται μηδενικός ΦΠΑ σε βασικά είδη, όπως βρεφικό γάλα, πάνες, προϊόντα γυναικείας υγιεινής, νωπά φρούτα και λαχανικά. Στην Ελλάδα το βρεφικό γάλα επιβαρύνεται με ΦΠΑ 13%.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του MILUPA Aptamil 4 Νηπιακό Ρόφημα Γάλακτος 2+ ετών των 400 γραμμαρίων. Η τιμή του πριν από τον ΦΠΑ μπορεί να είναι χαμηλότερη ή κοντά στην αντίστοιχη κυπριακή, όμως μετά την επιβολή του φόρου η τελική τιμή στην Ελλάδα γίνεται υψηλότερη.
ΦΟΡΟΙ
Όταν αφαιρείται ο ΦΠΑ από τις συγκρίσεις, η μέση απόκλιση των τιμών περιορίζεται. Τα ίδια προϊόντα εμφανίζονται τότε περίπου 12,8% ακριβότερα στην Ελλάδα σε σχέση με την Ευρώπη. Η διαφορά αυτή δείχνει ότι σημαντικό μέρος της τελικής τιμής συνδέεται με τη φορολογική επιβάρυνση και όχι αποκλειστικά με την τιμολογιακή πολιτική των εταιρειών ή των αλυσίδων.
Από τα 20 προϊόντα που εξετάστηκαν, τα 13 πωλούνται ακριβότερα στην Ελλάδα, τα πέντε φθηνότερα και δύο σε παρόμοια επίπεδα τιμών. Η Ελλάδα εμφανίζεται σχετικά πιο ανταγωνιστική κυρίως σε είδη καθαρισμού και αναψυκτικά.
ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ
Η πλατφόρμα αποτελεί ένα πρώτο εργαλείο για την παρακολούθηση των τιμών, ωστόσο οι συγκρίσεις με το εξωτερικό παραμένουν περιορισμένες. Σε πολλές περιπτώσεις υπάρχει τιμή μόνο από μία αλυσίδα ανά χώρα, χωρίς επαρκές δείγμα από διαφορετικά σούπερ μάρκετ.
Επιπλέον, πολλά ελληνικά προϊόντα και είδη ιδιωτικής ετικέτας δεν μπορούν να συγκριθούν, επειδή δεν διατίθενται στις ίδιες αγορές του εξωτερικού. Παρά τους περιορισμούς, τα διαθέσιμα δεδομένα αναδεικνύουν ότι ο καταναλωτής στην Ελλάδα καλείται συχνά να πληρώσει υψηλότερη τελική τιμή για ίδια επώνυμα προϊόντα, με τη φορολογία να αποτελεί σημαντικό μέρος της επιβάρυνσης.
Διαβάστε ακόμα: ΙΕΛΚΑ: Στο 1,14% ο πληθωρισμός στα σούπερ μάρκετ τον Μάιο – Πίεση από νωπά φρούτα και λαχανικά
